PERLUMBAAN F1 Bahrain di Sepang bulan lepas amat menarik, ia persis kunjungan seorang sahabat lama. Sungguh menyenangkan apabila dapat bersua kembali, walau dihambat isu kekalutan pengangkutan.
Ia merupakan grand prix Bahrain pada nama berikutan situasi malang di rantau tersebut yang menyaksikan perlunya perlumbaan itu dipindahkan, dan Sepang pula sedia menerima.
Sesiapa pun tidak dapat mengelak daripada mengimbau kenangan Formula 1 Petronas Grand Prix Malaysia yang kali terakhir beraksi pada tahun 2017. Begitu banyak sentimen positif (feel good factor) yang tercetus sehinggakan kini timbul pertimbangan serius untuk membawa F1 kembali ke litar tersebut.
Bagi saya, kembalikanlah ia. Litar Sepang amat hebat dan lebih baik daripada kebanyakan litar lain. Peminat sukan lumba kereta mahupun pemandu turut menyukai Sepang.
Perlumbaan F1 bukan sekadar medan kelajuan dan keterujaan, bahkan merupakan satu acara yang membawa kesan pengganda ekonomi yang signifikan. Selain daripada jualan tiket dan hasil penajaan yang disalurkan kembali kepada Bahrain, satu laporan penganalisis menganggarkan bahawa pendapatan melebihi RM1 bilion boleh dijana daripada penganjuran acara tersebut.
Terdapat beberapa impak ekonomi langsung seperti ketibaan dan perbelanjaan pelancong, selain kesan tidak langsung seperti imej positif negara—meskipun berdepan isu jerebu—serta peluang promosi yang ampuh. Ia menarik lebih 50,000 pelancong yang merancakkan tempahan hotel dan tiket penerbangan serta perbelanjaan tempatan, selain menjana anggaran RM120 juta nilai pendedahan media global buat Malaysia.
Hanya terdapat segelintir acara sukan yang mampu mencetuskan minat sebesar perlumbaan F1; barangkali sekadar Sukan Olimpik, Piala Dunia bola sepak dan Liga Perdana Inggeris yang berupaya mengatasi acara berkelajuan tinggi dan beroktana tinggi ini. Dilaporkan bahawa perlumbaan baru-baru ini di Sepang, yang disiarkan ke lebih 180 buah negara dan wilayah, berjaya menarik lebih 820 juta penonton sepanjang tiga hari acara berlangsung.”
Ia pastinya pemandangan yang amat dialu-alukan buat Petronas apabila logonya terlihat ketara pada puluhan ribu barangan cenderamata, bersandarkan kedudukannya sebagai rakan kongsi utama pasukan Mercedes-AMG Petronas F1 sejak 2010. Langkah sulungnya dalam kancah F1 bermula 30 tahun lalu apabila ia menaja pasukan Sauber.
Secara kebetulan, Petronas juga merupakan rakan teknikal kepada pasukan tersebut dan ia menawarkan ‘penyelesaian teknologi cecair’ dalam bentuk bahan api khas, pelincir, serta cecair untuk jentera perlumbaan.
Penyertaannya memberi peluang kepada syarikat minyak negara ini memanfaatkan makmal dunia sebenar yang berintensiti tinggi dan ekstrem bagi menguji produk-produknya, yang akhirnya turut memberi manfaat kepada kita sebagai pemandu harian. Sebagai contoh, pelincir Syntium keluarannya yang diguna pakai dalam F1 kini boleh didapati di lebih 100 buah negara – jika ia cukup hebat buat George Russell, ia pasti cukup baik untuk anda juga.
Peralihan Formula 1 ke arah penggunaan 100 peratus bahan api mampan tahun ini turut melonjakkan profil keupayaan penyelidikan dan pembangunan (R&D) Petronas, tatkala ia bersaing dengan pihak lain untuk menghasilkan bahan api sintetik berprestasi tinggi.
Sebagai penaja utama, nama dan warna Petronas terpampang pada corak rekaan jentera, sut pemandu, serta kelengkapan pasukan, sekali gus menjadikan jenamanya paparan lazim dalam siaran penyiaran dan media sosial. Dari segi pendedahan, nilai ini pastinya jauh lebih berharga berbanding perbelanjaan yang dikeluarkan untuk pasukan tersebut.
Petronas melaporkan sedekad lalu ia meraih nilai pendedahan media global melebihi RM3.7 bilion pada tahun 2015, dan angka tersebut sudah tentu telah diatasi sekarang. Malah, nilai jenama Petronas—yang secara ringkasnya merupakan nilai persepsi terhadapnya—kini mencecah AS$14.4 bilion, menjadikannya yang ketiga terkuat dalam sektor minyak dan gas global.
Populariti pasukan F1 tersebut serta rentetan kejayaan yang dikecapinya sepanjang dekad lalu telah melonjakkan logo Petronas ke persada dunia, terpampang pada kemeja dan baju-T serata tempat. Prestasi pasukan itu sepanjang musim ini juga amat cemerlang setakat ini, dan memiliki dua pemandu muda yang berwajah tampan barangkali turut menyumbang kepada kejayaan tersebut.”
F1 memberikan lonjakan nama dan jenama kepada pihak-pihak yang dikaitkan dengannya. Kerjasama positif dengan nama-nama terkemuka seperti Mercedes turut menjadikan syarikat minyak negara ini sebuah jenama antarabangsa dengan pengiktirafan global.
Begitu juga, perlumbaan di Sepang akan menawarkan syarikat-syarikat domestik lain yang mempunyai cita-cita global peluang untuk mencontohi Petronas demi meraih pendedahan pada kos yang mungkin lebih rendah. Terdapat banyak firma Malaysia yang boleh memanfaatkan pendedahan global secara besar-besaran yang mampu dibawa oleh satu perlumbaan sekalipun bagi mempromosikan barangan dan perkhidmatan mereka ke seluruh dunia.
Penganjuran perlumbaan ini merupakan satu cubaan kita untuk bertindak melangkaui kemampuan sebenar. Sebelum wujudnya Sepang, satu-satunya destinasi di Asia hanyalah Suzuka di Jepun kerana sukan ini sebahagian besarnya didominasi Eropah, selain diselitkan dengan Brazil dan Australia.
Penganjuran perlumbaan F1—satu idea yang dilihat mustahil ketika mula-mula dicadangkan—pernah dipersenda, diketawakan, dan diejek pada waktu itu. Namun selepas kejayaan Sepang, banyak negara dari rantau ini hingga ke Timur Tengah serta Asia Tengah mula tertanya-tanya sesama sendiri – ‘jika Malaysia boleh melakukannya, mengapa tidak kita juga?’
Lebih suku juta pengunjung membanjiri litar tersebut sepanjang tiga hari acara berlangsung, dengan kira-kira 100,000 orang hadir pada hari perlumbaan. Barangkali ia berpunca daripada minat yang sekian lama terpendam, namun hakikatnya permintaan itu sememangnya nyata. Ini membuktikan bahawa acara berkenaan mampu mengulangi kejayaan untuk kali kedua.”
Selain itu, F1 sememangnya memerlukan elemen keterujaan daripada cabaran cuaca panas terik dan ribut petir. – 28 Oktober 2026
Datuk Zainul Arifin ialah Ketua Pegawai Eksekutif Big Boom Media yang menerbitkan Scoop.my